آرشیو پرسش و پاسخ ها: تفسیر حدیث
برتری حضرت زهرا(س) بر انبیاء

طبق‌ حدیث‌ «لولاک‌ لما خلقت‌... و لولا فاطمة‌ لما خلقتکما» اگر این‌ حدیث‌ درست‌ باشد، نشانة‌برتری‌ مقام‌ و منزلت‌ فاطمه‌(س‌) بر حضرات‌ انبیاء نمی‌باشد؟

حدیث‌ مذکور به‌ صورت‌ کامل‌ یا تقطیع‌ شده‌ در کتب‌ حدیث‌ ثبت‌ است‌؛ از جمله‌: خداوند خطاب‌ به‌ حضرت‌ آدم‌ که‌ انوار خمسة‌ طیّبه‌ را بر سان‌ عرش‌ دید، ضمن‌ معرفی‌ آنان‌فرمود: «لولاک‌ لما خلقتک‌ و الجنة‌ و النار و لاالعرش‌ و لا الکرسی‌ و لا السماء و لا الارض‌ و لا الملائکة‌و لا الانس‌ و لا الجن‌» (مستدرک‌ سفینة‌ البحار، شیخ‌ علی‌ نمازی‌ شاهرودی‌، ج‌ ۳، ص‌ ۱۶۸،انتشارات‌ بعثت‌) اگر آنان‌ نبودند تو، بهشت‌، جهنم‌، عرش‌، کرسی‌، آسمان‌، زمین‌، ملائکه‌، انسان‌ وجن‌ را خلق‌ نمی‌کردم‌. رسول‌ خدا(ص‌) خطاب‌ به‌ علی‌ ابن‌ ابیطالب‌(ع‌) فرمود: «یا علی‌ لولا نحن‌ ما خلق‌ الله‌ آدم‌ و لا حواء و لا الجنة‌ و لاالنار و لا السماء و لا الارض‌» (همان‌، ص‌ ۱۶۷، به‌ نقل‌ از علل‌ الشرایع‌، عیون‌ الاخبار الرضا، اکمال‌ الدین‌) ای‌ علی‌! اگر ما نبودیم‌ خداوند آدم‌، حوا، بهشت‌، دوزخ‌، آسمان‌ و زمین‌ را خلق‌نمی‌کرد در حدیث‌ قدسی‌ خطاب‌ به‌ رسول‌ خدا(ص‌) آمده‌ است‌: «لولاک‌ لما خلقت‌ الافلاک‌ و لولا علی‌ لما خلقتک‌» (همان‌، ص‌ ۱۶۸) اگر تو نبودی‌ افلاک‌ را خلق‌ نمی‌کردم‌ و اگر علی‌ نبود، تو را خلق‌ نمی‌کردم‌ در نقل‌ دیگری‌ در ادامة‌ این‌ حدیث‌ آمده‌ است‌: «و لولا فاطمة‌ لما خلقتکما» (همان‌، به‌ نقل‌ از ضیاءالعالمین‌، شیخ‌ ابی‌ الحسن‌، جد مادری‌ صاحب‌ جواهر)؛ اگر فاطمه‌ نبود، شما دو نفر را خلق‌ نمی‌کردم‌ با توجه‌ به‌ احادیث‌ فراوان‌ دیگر که‌ معصومین‌(ع‌) را نور واحد شمرده‌ است‌، معلوم‌ می‌شودکه‌ این‌ بزرگواران‌ غایت‌ خلقت‌ و مظهر اعلای‌ صفات‌ خداوند هستند. وقتی‌ کل‌ مجموعه‌ای‌غایت‌ خلقت‌ باشد از باب‌ اسناد حکم‌ کل‌ به‌ جزء، می‌توان‌ اجزای‌ آن‌ مجموعه‌ را تک‌ به‌ تک‌ نیزغایت‌ خلقت‌ و حتی‌ غایت‌ خلقت‌ اجزای‌ دیگر برشمرد. یعنی‌ همه‌ جهان‌ خلقت‌ و بقیة‌ اجزای‌آن‌ کل‌ برای‌ این‌ جزء مورد توجه‌ ما خلق‌ شده‌اند. همان‌ طور که‌ همه‌ جهان‌ خلقت‌ و این‌ جزءمورد توجه‌ ما برای‌ جزء دیگر همین‌ کل‌ خلق‌ شده‌ است‌. بنابراین‌ اگر بنا بود رسول‌ خدا(ص‌)نباشد، نه‌ جهان‌ خلقت‌ خلق‌ می‌شد و نه‌ علی‌ بن‌ ابی‌طالب‌(ع‌) و نه‌ فاطمة‌ زهرا(س‌). اما این‌ که‌ در حدیث‌ آمده‌ که‌ اگر علی‌(ع‌) نبود، رسول‌ خدا(ص‌) خلق‌ نمی‌شد و یا اگر فاطمة‌زهرا(س‌) نبود، رسول‌ خدا(ص‌) و علی‌ بن‌ ابیطالب‌(ع‌) خلق‌ نمی‌شدند و عکس‌ آن‌ ذکر نگردیده‌،نه‌ از جهت‌ برتر بودن‌ علی‌ بن‌ ابیطالب‌(ع‌) بر رسول‌ خدا(ص‌) یا برتر بودن‌ فاطمة‌ زهرا(س‌) برآن‌ بزرگوار است‌، بلکه‌ از آن‌ جهت‌ است‌ که‌ رسول‌ خدا(ص‌) از حیث‌ زمانی‌ مقدم‌ بر امام‌علی‌(ع‌) است‌ و آن‌ دو بزگوار مقدم‌ بر فاطمة‌ زهرا(س‌) هستند و تا آخرین‌ جزء غایت‌ حاصل‌نشود، در حقیقت‌ غایت‌ حاصل‌ نشده‌ است‌. بنابراین‌، این‌ حدیث‌ بر افضل‌ بودن‌ حضرت‌زهرا(س‌) نسبت‌ به‌ امام‌ علی‌(ع‌) یا رسول‌ خدا(ص‌) دلالت‌ ندارد. بلکه‌ با توجه‌ به‌ روایات‌ وآیات‌ قرآن‌، رسول‌ خدا افضل‌ برگزیدگان‌ است‌ و او از همه‌ برگزیدگان‌ حتی‌ حضرت‌ علی‌(ع‌) وحضرت‌ زهرا(س‌)، افضل‌ است‌ و با خلق‌ شدن‌ رسول‌ خدا(ص‌)، امام‌ علی‌ (ع‌)، حضرت‌ زهرا(س‌)، اسباب‌ ظاهری‌ خلقت‌ بقیة‌ امامان‌(ع‌) نیز آماده‌می‌شود و علت‌ تامه‌ حاصل‌ می‌گردد و حال‌ آن‌ که‌ اگر حضرت‌ رسول‌ و حضرت‌ علی‌(ع‌) خلق‌ می‌شدند ولی‌ حضرت‌زهرا(س‌) خلق‌ نمی‌شد، اسباب‌ ظاهری‌ خلقت‌ بقیة‌ امامان‌(ع‌) نیز آماده‌ نمی‌شد و خلقت‌ ابتر می‌گردید و از خداوند خلقت‌ ابترصادر نمی‌شود.

(2 رای)
این مقاله مفید بود
این مقاله مفید نبود

نظر (0)
ارسال یک نظر جدید
 
 
نام کامل :
پست الکترونیک :
نظر:
تأیید کد امنیتی 
 
لطفا متنی را که در کادر زیر می بینید وارد نمایید

پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق علیه السلام